Je swiped rechts, er ontstaat een match en binnen een paar minuten ligt er een scherp geformuleerd openingsbericht in je inbox. Grappig, specifiek, precies de juiste toon. Het probleem: steeds vaker heeft die persoon geen letter zelf getypt. ChatGPT of Claude deed het werk.
Wat chatfishing precies inhoudt
De term dook dit jaar overal op: chatfishing, het inzetten van een AI-chatbot om je dating-gesprekken te voeren. Niet per se om iemand te bedriegen over wie je bent, maar om de perfecte openingszin te bedenken, een doodgevallen gesprek nieuw leven in te blazen, of uit te zoeken waarom iemand ineens stopt met reageren. Je plakt het gesprek in de chatbot, krijgt een voorstel terug en stuurt dat, soms letterlijk, soms een beetje bijgeschaafd, naar je match.
Het verschil met een vriend die meeleest en tips geeft, zit hem erin dat de chatbot het hele gesprek kan overnemen als je dat wilt. Daar zit het ongemakkelijke randje: de ander denkt met jou te praten, niet met een taalmodel dat toevallig jouw naam gebruikt.
Hoeveel mensen dit al doen
Dit is geen randverschijnsel meer. Onderzoek van Match, het bedrijf achter Tinder en Hinge, uitgevoerd met het Kinsey Institute laat zien dat ongeveer een kwart van de singles in de Verenigde Staten AI inzet bij het daten, van het uitkiezen van foto's tot het schrijven van complete berichten. Onder Gen Z ligt dat aandeel rond de helft. Een aparte meting van beveiligingsbedrijf Norton kwam tot een nog opvallender cijfer: zes op de tien online daters denken weleens een door AI geschreven bericht te hebben ontvangen.
Zoekopdrachten naar de term chatfishing stegen dit jaar met duizenden procenten, meldde Bloomberg. Dat past bij wat je in de praktijk ziet: mannen die een screenshot van hun gesprek letterlijk naar een chatbot sturen voordat ze iets terugsturen.
De bedrijven achter de apps reageren voorzichtig. De topman van Match zei in reactie op de ophef dat hij weinig kan doen aan wat mensen buiten de app om met een chatbot uitspoken. De CEO van Hinge wil geen strenge regels opleggen, maar benadrukte wel dat het "belangrijk is dat mensen mensen blijven" in een gesprek dat met een match begint. Allebei erkennen ze dus het probleem, zonder er iets tegen te doen.
Waarom de drempel zo laag ligt
De apps zelf maken het makkelijk. Hinge voegde dit jaar Convo Starters toe, een functie die na een match automatisch een paar openingszinnen voorstelt op basis van het profiel van je match. Daarnaast bestaan losse tools zoals Rizz en YourMove AI, gebouwd om een screenshot van je gesprek te uploaden en er een pakkend antwoord uit te laten rollen. Geen van de grote apps, Tinder, Hinge of Bumble, verbiedt het gebruik van AI-gegenereerde tekst. Alleen AI-bewerkte foto's liggen eruit.
Voor wie moeite heeft met de juiste indruk maken op een eerste bericht voelt dat als een uitkomst. Je hoeft niet meer tien minuten te zweten boven drie zinnen, je plakt het gesprek erin en klikt op verzenden. Dat gemak heeft ook een schaduwkant: dit jaar meldde Anthropic dat tientallen neppe datingapps AI-personages gebruikten om zich voor te doen als echte matches en zo duizenden mensen oplichtten. Een heel ander verhaal dan een handig geschreven opener, maar het laat zien hoe makkelijk de grens vervaagt tussen hulp krijgen en voorgelogen worden.
Het werkt, totdat het misgaat
Zolang het bij losse berichten blijft, merkt niemand er iets van. Het wringt zodra er een echte klik lijkt te ontstaan en blijkt dat die klik grotendeels door een taalmodel is opgewekt. Scientific American noemde het dit jaar een moderne Turingtest: zodra je niet meer kunt onderscheiden of je met een mens of een chatbot praat, verschuift de hele dynamiek van daten. Het magazine benadrukt dat er nog geen onderzoek bestaat dat aantoont of chatfishers daadwerkelijk meer afspraakjes scoren, alleen dat het gesprek anders aanvoelt zodra het uitkomt.
En het komt vaak uit. Zinsbouw die net iets te glad is, een reactie die niet aansluit op een eerdere grap, of een rechtstreekse vraag die je match niet overtuigend kan beantwoorden. Datingnieuwssite DatingNews peilde dat bijna zes op de tien singles AI pas een dealbreaker vinden zodra er echte gevoelens in het spel zijn. Daarvoor mag het, erna voelt het als bedrog.
Dit doe je slimmer dan copy-paste
Gebruik een chatbot gerust om een writer's block te doorbreken, maar stuur nooit een bericht door zonder het eerst zelf te lezen en er iets van jezelf in te zetten. Een goed openingsbericht hoeft niet perfect te zijn, het moet kloppen bij wie je bent. Wil je weten hoe dat eruitziet zonder een chatbot erbij te halen? onze tips voor een goede eerste date en hoe je indruk maakt op een eerste afspraakje werken nog steeds het best als ze van jou komen. Het klinkt ouderwets, maar een typefout met persoonlijkheid wint het op de lange termijn van een onberispelijke zin die niemand kan plaatsen.